กรมชลประทาน เดินหน้าเพิ่มประสิทธิภาพการระบายน้ำแม่น้ำท่าจีน ตั้งเป้าเร่งระบายน้ำ

แก้ปัญหาน้ำท่วมซ้ำซาก-กักเก็บน้ำไว้ใช้หน้าแล้ง

วันที่ 19 มิถุนายน 2569 นายพิเชษฐ รัตนปราสาทกุล ผู้อำนวยการสำนักออกแบบและสถาปัตยกรรม กรมชลประทาน นำคณะสื่อมวลชนและผู้เกี่ยวข้องลงพื้นที่ติดตามตรวจสอบความก้าวหน้างานสำรวจออกแบบ โครงการเพิ่มประสิทธิภาพการระบายน้ำแม่น้ำท่าจีน ณ ประตูระบายน้ำชลมาร์คพิจารณ์ โครงการส่งน้ำและบำรุงรักษาสามชุก อำเภอสามชุก จังหวัดสุพรรณบุรี

นายพิเชษฐ รัตนปราสาทกุล ผู้อำนวยการสำนักออกแบบและสถาปัตยกรรม เปิดเผยว่า ลุ่มน้ำเจ้าพระยาและลุ่มน้ำท่าจีนประสบปัญหาน้ำท่วมซ้ำซากและมีแนวโน้มมากขึ้นในอนาคต รวมถึงประสิทธิภาพการระบายน้ำของลำน้ำดังกล่าวลดน้อยลง ทำให้ไม่สามารถระบายน้ำออกสู่อ่าวไทยได้ทันท่วงที สร้างความเสียหายให้กับพื้นที่การเกษตร อุตสาหกรรม และชุมชน จากเหตุการณ์น้ำท่วมใหญ่ในปี 2554 กรมชลประทานจึงได้ขับเคลื่อนแผนบรรเทาอุทกภัยในลุ่มน้ำเจ้าพระยาตอนล่าง จำนวน 9 แผนงาน เพื่อเพิ่มศักยภาพการระบายน้ำจากด้านเหนือออกสู่ทะเล ลดความสูญเสียทางด้านเศรษฐกิจที่เกิดจากปัญหาน้ำท่วม เพิ่มความมั่นคงเรื่องน้ำเพื่อการเกษตร การอุปโภค-บริโภค

ต่อมาในปี 2568 กรมชลประทานได้มอบหมายให้ บริษัท สยาม เทค กรุ๊ป จำกัด ดำเนินการสำรวจออกแบบโครงการเพิ่มประสิทธิภาพการระบายน้ำแม่น้ำท่าจีน ครอบคลุมพื้นที่จังหวัดชัยนาท สุพรรณบุรี นครปฐมและสมุทรสาคร ซึ่งจะแล้วเสร็จในเดือนกันยายน 2569 หลังจากนั้นจะเข้าสู่ขั้นตอนการเสนอแผนงบประมาณโครงการ ก่อนจะดำเนินการก่อสร้างต่อไป

นายพิเชษฐ เปิดเผยอีกว่า สำหรับผลการสำรวจออกแบบเพิ่มประสิทธิภาพการระบายน้ำแม่น้ำท่าจีน ประกอบด้วย 2 ส่วน คือ ส่วนที่ 1 แม่น้ำท่าจีนตอนบน โดยการขุดลอกตะกอนในแม่น้ำท่าจีน บริเวณเหนือประตูระบายน้ำ 4 แห่ง ความยาว 108.60 กม. ได้แก่ (1) ด้านเหนือ ปตร.ท่าโบสถ์ ความยาว 17.40 กม. (2) ด้านเหนือ ปตร.ชลมารคพิจารณ์ ความยาว 20.70 กม. (3) ด้านเหนือ ปตร.โพธิ์พระยา ความยาว 10.50 กม. และ (4) ตั้งแต่ท้าย ปตร.โพธิ์พระยาถึงจุดบรรจบคลองพระยาบันลือ ความยาว 60 กม. ส่วนที่ 2 แม่น้ำท่าจีนตอนล่าง ประกอบด้วย 2 ส่วน ได้แก่ (1) การขุดลอกตะกอนส่วนที่ตกจมยื่นเข้ามาในแม่น้ำท่าจีน ในเขตจังหวัดนครปฐมและสมุทรสาคร จำนวน 23 แห่ง รวมความยาว 37.40 กม.
(2) การปรับปรุงขุดลอกตะกอนช่องลัดแม่น้ำท่าจีน จำนวน 4 ช่องลัด ได้แก่ 1) ช่องลัดงิ้วราย โดยการปรับปรุง ปตร.งิ้วราย โดยเพิ่ม ปตร. 1 แห่ง ขนาด 4.00 x 4.00 ม. พร้อมเครื่องสูบน้ำจำนวน 2 เครื่อง ทำกำแพงป้องกันตลิ่ง-ขุดลอกร่องน้ำเดิม ความยาว 2.30 กม. และปรับปรุงสะพานรถยนต์ 1 แห่ง  2) ช่องลัดท่าคา ทำการขุดลอก-ปรับปรุงท้องคลอง ความยาว 1.50 กม. 3) ช่องลัดบางม่วง ทำกำแพงกันดิน-ขุดลอกท้องคลอง ความยาว 4.30 กม. และ 4) ปรับปรุงคลองวัดท่ากระบือเพื่อเพิ่มศักยภาพการระบายน้ำช่องลัดบางม่วง งานกำแพงกันดิน-ขุดลอก ความยาว 3.50 กม.

ทั้งนี้ หากดำเนินการแล้วเสร็จ จะสามารถรองรับปริมาณน้ำจากแม่น้ำเจ้าพระยาและแม่น้ำท่าจีนเพื่อระบายออกสู่ทะเลได้เต็มศักยภาพ อีกทั้งเพิ่มขีดความสามารถการบริหารจัดการน้ำอย่างเป็นระบบในช่วงฤดูฝนและฤดูแล้งบริเวณพื้นที่ฝั่งตะวันตกของแม่น้ำเจ้าพระยา เชื่อมโยงกับคลองส่งน้ำ คลองระบายน้ำ อาคารชลประทาน แม่น้ำท่าจีนและแม่น้ำสาขา รวมถึงการใช้พื้นที่หน่วงน้ำ กักเก็บน้ำเพื่อนำไปใช้ประโยชน์ด้านการเกษตร การอุปโภค-บริโภค อุตสาหกรรม ท่องเที่ยว รักษาระบบนิเวศ และกิจกรรมอื่นๆ ช่วยยกระดับคุณภาพชีวิต กระตุ้นเศรษฐกิจในชุมชน สร้างรายได้อย่างยั่งยืน